Jest to najokazalsza moneta polska. Mierzy prawie 70 mm i waży aż 348,3 g złota. Tych monet na świecie zachowało się zaledwie sześć. Jedna z nich jest wystawiona właśnie na aukcji w USA. Wybito ją w złocie wysokiej próby 967. Amerykański dom aukcyjny Classical Numismatic Group INC prognozuje, że cena monety podczas aukcji może dojść do dwóch milionów dolarów. Finał aukcji we wtorek i środę (9-10 stycznia). Poprzedziła ją licytacja internetowa. Sprzedaż wywołała poruszenie w świecie kolekcjonerów numizmatów. Wcześniej, w 2008 roku, moneta uzyskała na aukcji cenę 1,38 mln dolarów. Kupił ją prywatny kolekcjoner z Niemiec. Jeszcze nigdy dotąd nikt nie zapłacił tyle za złotą monetę.

CZYTAJ TEŻ Skarb pod posadzką bydgoskiej katedry. 480 złotych monet!

Królewski podarunek

Na czym polega wyjątkowość bydgoskiej monety? Nigdy nie była wprowadzona do głównego obiegu. Miała charakter okolicznościowy i była czymś w rodzaju podarunku. Badacze nie są zgodni co do genezy jej powstania. Część uważa, że powstała na zamówienie bydgoskiej mennicy jako kunsztowny dar dla króla lub osób z jego najbliższego otoczenia. Inni przypuszczają, iż monetę, która z racji swojej wielkości przypomina medal, zamówił sam Zygmunt III Waza i obdarowywał nią w nagrodę za waleczność w wojnie polsko-tureckiej, na co wskazywałby rok jej emisji. Wyjątkowe przeznaczenie monety sprawiło, że wybito zaledwie kilka egzemplarzy. Poza tą wystawianą na aukcji w Stanach, znanych jest jeszcze pięć lokalizacji oryginałów. Jeden z ich znajduje się w Polsce – w Muzeum Narodowym w Krakowie. Pochodzi z kolekcji Emeryka Hutten-Czapskiego. Moneta została podarowana muzeum w 1903 roku. Więcej jest egzemplarzy lżejszych – np.o wadze 90, 60 czy 30 dukatów, a nawet monet srebrnych ważących np. 10 czy 3,5 talara. Wszystkie te monety zostały odbite jedną tylko parą stempli. Kosztują dużo mniej.

Artykuł dostępny tylko w prenumeracie cyfrowej Wyborczej

Wypróbuj cyfrową Wyborczą

Nieograniczony dostęp do serwisów informacyjnych, biznesowych, lokalnych i wszystkich magazynów Wyborczej